Informatyka przemysłowa – co powinieneś wiedzieć

Zastosowanie IT w przemyśle stało się istotnym elementem branży automatyki przemysłowej. Jakkolwiek trudne jest scharakteryzowanie jej wymagań z uwagi na jej interdyscyplinarność.
Inne dziedziny inżynierii mogą być opisane w prostszy sposób, np.: automatyka, elektrotechnika. Jednakże gdy mamy do czynienia z IT, musimy posiadać dodatkową wiedzę z zakresu hardware’u i software’u, programowania oraz statystyki. Informatyka stosuje „technologię informacyjną” oraz techniki statystyczne do zarządzania informacją. Dlatego tez informatyka przemysłowa (ang. Manufacturing Informatics – MI) może być określana jako zastosowanie technologii informacyjnej w produkcji.


„Informatyka przemysłowa jako nauka zawiera informacje o metodach i narzędziach – stosowanych do gromadzenia, przechowywania i analizy danych. Zagadnienia te są związane między innymi z kwestiami dostępu w czasie rzeczywistym, statystyczną kontrolą procesu, analizą Pareto, wykresami przyczynowo-skutkowymi„


Poniżej przedstawiono zagadnienia wzbogacające wiedzę oraz pozwalające lepiej zrozumieć bieżące zagadnienia produkcji.

Na poziomie podstawowym MI wymaga wiedzy ogólnej z zakresu normy IEC 61131-3, dotyczącej zagadnień programowania (schemat drabinkowy, lista instrukcji, funkcje logiczne, bloki funkcyjne itd.) oraz architektury systemów, od PLC aż po DCS.

Wiedza z zakresu programowania obiektowego w językach wysokiego poziomu, tj.: Java, C++. NET, VB oraz bezpośrednio z tym związane: analiza kodów źródłowych, testowanie i wykrywanie błędów czy zarządzanie projektem, jest również bardzo pożądanym elementemwiedzy.

Na wyższym poziomie MI wymagana jest wiedza z zakresu systemów i urządzeń telekomunikacyjnych. W chwili obecnej oparte są one na standardzie OPC i wielu protokołach transmisji danych. Wiedza z zakresu standardów IEC 61512 i ISA-88 jest również wymagana, ze względu na zawarte tam wytyczne dla poprawnego i optymalnego kodu.

Najwyższy poziom produkcji, przedstawiony w normie ISA-95, zawiera opis struktury przepływu informacji i funkcji poszczególnych operacji (wg poziomów i położenia), umiejscowionych na szczycie struktury ISA-88. Znaczenie bezpieczeństwa w automatyce opisano w dokumentach ISA-99, które przedstawiają podstawowe zagadnienia w tym zakresie.

Równie istotnym elementem wiedzy o MI są wiadomości w zakresie relacyjnych baz danych i SQL, UML – zdefiniowane w normie ISO/IEC 19501-1, w skład którego wchodzą: UML, XML i XSD. Inżynierowie pracujący w branży MI powinni posiadać umiejętności z zakresu: tworzenia i czytania dokumentacji UML, kompleksowego tworzenia i obsługi baz danych w języku SQL oraz czytania, rozumienia i użytkowania dokumentów RSS, XML oraz XSD.

Wiedza na temat sieci komputerowych zawiera istotne tematy dotyczące systemów: od hierarchii, topologii i budowy wewnętrznej sieci aż po kontrolę dostępu, moc i elastyczność rozwiązań. Dodatkowo wymagana jest wiedza z zakresu serwisowania: domen, protokółów sieciowych, NETBIOS oraz DHCP, jak również o systemie LINUX i Microsoft Server.

Inżynierowie powinni rozwijać swoją wiedzę na tematy związane z ich branżą przemysłową. Chodzi między innymi o rozwój wiedzy w zakresie regulacji, normalizacji i przepisów oraz ogólnych zagadnień dotyczących procesów wytwarzania.

Informatyka przemysłowa jako nauka zawiera dodatkowe informacje o metodach, technikach i narzędziach – stosowanych do gromadzenia, przechowywania i analizy danych. Zagadnienia te są bezpośrednio związane między innymi z kwestią dostępu w czasie rzeczywistym, statystyczną kontrolą procesu (SPC), statystyczną kontrolą jakości (SQC), metodami analizy statystycznej, analizą Pareto, wykresami przyczynowo-skutkowymi, metodą SixSigma, projektowaniem eksperymentu, analizą wielowariantową itd.

Dennis Brandl, dbrandl@brlconsulting.com,
jest prezesem firmy konsultingowej BR&L
Consulting, zajmującej się przemysłowymi
rozwiązaniami z zakresu IT
.