Gdy skrupulatność idzie w parze z elastycznością

ERP, MES? A może ERP i MES? Oferują różne funkcje, razem przynoszą największe korzyści.
Przed wprowadzeniem mechanizmów zaawansowanego zarządzania zasobami (ERP) wiele przedsiębiorstw korzystało z systemów planowania zapotrzebowania materiałowego (MRP), aby optymalizować wykorzystanie materiałów, planować przepływ pieniądza i tworzyć scenariusze ?co jeśli??. MRP miał zapewniać większą kontrolę nad zapasami, surowcami, częściami i podzespołami, a także sposoby zarządzania produkcją i planowaniem dostaw. Wadą MRP wydaje się być sterowanie przedsiębiorstwem na podstawie prognoz. Wieloletnie doświadczenia różnych firm wykazały, że błąd w wygenerowanych przez system danych, od surowców aż po dostawy, mógł mieć opłakane skutki.
Przez dekady obowiązywała zasada zarządzania najniższą warstwą przedsiębiorstwa z jego szczytowych warstw. Powstało wiele systemów, technologii i sposobów zarządzania, takich jak ERP, MRP, MPR II, MES, MOM, QMS, CRM, OEE, POM, PLM i MOE.
Każde przedsiębiorstwo wytwórcze składa się z wielu systemów, aplikacji i narzędzi do zarządzania. Systemy ERP są postrzegane jako kręgosłup większości procesów wytwarzania, ponieważ mają wbudowane mechanizmy biznesowe, takie jak przetwarzanie ofert, zakup produktów, tworzenie kont klientów i dostawców, określanie rentowności i tworzenie prognoz, kontrolę zasobów, dystrybucję i sprzedaż, a nawet zarządzanie relacjami z klientem. Większość przedsiębiorstw nie jest w stanie osiągnąć maksimum efektywności, rentowności i kompetencji bez jakiejś formy ERP, nawet jeśli system ten jest sprowadzony do prostego pakietu księgowego.
Automatyczna efektywność?
Konsultant przemysłowy wspomina przedsiębiorstwo, które wykorzystywało aplikacje i wyposażenie dla sektora przemysłowego i motoryzacyjnego jednej z firm ze stanu Tennessee w USA. System obejmował swoim zasięgiem obróbkę, tłoczenie i montaż finalny ? wielkość produkcji trwającej 4?6 tygodni bazowała na szacunkach popytu. 15-procentowy wzrost sprzedaży powodował, że firma przez 50% czasu miała puste magazyny, a klienci musieli czekać. Po co w takim razie martwić się o ulepszanie procesu, skoro tak małe wahanie w popycie jest źródłem takich problemów? Aby uniknąć braków, menedżerowie zmodyfikowali system w taki sposób, że zaczęto produkować więcej niż wynika z przewidywanego zapotrzebowania. Skończyło się to tym, że przedsiębiorstwo zgromadziło w magazynie towar wartości 14 mln dolarów, a wartość samej firmy oceniana była na 40 mln.
Systemy MRP utorowały drogę dzisiejszym zaawansowanym i w pełni zintegrowanym biznesowym systemom ERP, jednak ich fundamentalna zasada działania pozostała ta sama: bazują na danych procesowych i od ich jakości oraz właściwej analizy zależy sukces biznesowy. Z tego powodu popularne dziś szczupła produkcja oraz produkcja dokładnie na czas otworzyły drzwi do opracowania systemu realizacji produkcji MES, którego zręczność jest niezbędna w dzisiejszym ultradynamicznym i zmiennym świecie produkcji.
Dwie kategorie technologii
Aby zdać sobie sprawę z relacji występującej między ERP i MES, trzeba zrozumieć ich unikatowe cechy, które je odróżniają, oraz nowoczesne środowisko biznesowe, w którym wiodącym trendemjest globalizacja produkcji, a łańcuch dostaw, wytwarzania i sprzedaży bywa niezmiernie długi. Łańcuch ten podporządkowany jest zapotrzebowaniu na produkt i zmiennym wymaganiom klientów, a także relacjom z dostawcami, którym trzeba poświęcić wiele uwagi przy zwiększaniu efektywności, produktywności i zysku.
Zdolność do globalnego działania wynika nie tylko z dobrego montażu, projektu czy marketingu ? jest efektem globalnej analizy zapotrzebowania na półprodukty od zewnętrznych dostawców. W rezultacie zwiększa się outsourcing i offshoring ? część procesu jest przekazywana w ręce międzynarodowych specjalistów, umożliwiając tym samym zleceniodawcy większą elastyczność, niezwykle pożądaną cechę w biznesie o zasięgu globalnym. Ostatecznie, zlecenie produkcji jest sposobem na znaczne ograniczenie kosztów inwestycyjnych, co bardzo zwiększa elastyczność operacyjną.
? Jeśli przyjrzysz się globalnym potentatom high-tech, takim jak Apple, Dell, Sony czy Toshiba, i ich systemom produkcji zauważysz, że blisko 60% ich dostawców, zasobów, strategii i działań pokrywa się ? mówi Karim Lokas, wiceprezes Camstar Systems. Ten powiązany system networkingu bardzo dobrze radzi sobie z rozwiązywaniem wyzwań związanych z wytwarzaniem, stojących przed producentami końcowymi. ? Ze względu na globalne zmiany w outsourcingu i networkingu musimy zacieśniać współpracę, ponieważ jesteśmy całkowicie uzależnieni od naszych łańcuchów dostaw ? mówi Lokas. Globalny rynek, sprecyzowane wymagania klientów i coraz bardziej skomplikowane produkty są motorem nowych strategii planowania, sourcingu, montażu, jakości produkcji, dystrybucji i logistyki oraz późniejszych działań związanych ze zwrotami, serwisem i naprawami gwarancyjnymi.
W tym globalnym modelu przedsiębiorstwa nie możnajuż polegać wyłącznie na własnych specjalistach od projektowania, wytwarzania, sterowania i kontroli jakości. Firmy muszą porozumiewać się z dostawcami, niezależnie czy tylko kupują od nich podzespoły, czy zlecają im całą produkcję. Współpraca na takim poziomie to nowy wymiar działalności przedsiębiorstwa, który w znaczny sposób wpływa na prędkość, z jaką produkty są opracowywane i wprowadzane na rynek. Nowy, konkurencyjny plan to szybkie premiery produktów i krótki czas ich życia, którym odpowiadają szybko tworzone i rozwiązywane łańcuchy dostaw oraz duże fluktuacje ilości produktów. Stwarza to jednocześnie możliwości produkcji krótkich serii niszowych produktów.
Skromne początki
Systemy ERP bazują na systemach wykorzystujących wyłącznie główną księgę rachunkową, ilość zapasów, należności i zobowiązania i pewne funkcje dodatkowe, takie jak relacje z klientem i cykl życia produktów. ERP wyrósł ze statycznego, ustrukturyzowanego systemu, w którym księgowym nie płacono za to, by byli kreatywni, ale żeby byli. Informacje z systemu ERP były przekazywane do menedżerów linii produkcyjnej, którzy wykorzystywali je do sterowania procesem.
System realizacji produkcji MES rozwijał się rwnolegle, ale był dedykowany innym aplikacjom i użytkownikom. MES narodził się w fabryce. MES rozwijał się z procesami, w których rosła ilość i różnorodność. Menedżerowie zdali sobie sprawę, że dynamiczny biznes nie może dłużej polegać na decyzjach podejmowanych doraźnie i ludziach zarządzających nim ?w jakiś sposób? ? tradycyjne strategie nie były w stanie efektywnie skalować produkcji, zapewniać odpowiedniego sterowania, redukować zmienności i jednocześnie być na tyle adaptacyjnym, aby zezwalać na różne konfiguracje, szybkie wprowadzanie, zmiany wyposażenia i nowe linie. W tej roli znakomicie sprawdza się MES, stając się parterem dobrze znanych i stosowanych systemów ERP.
Chociaż MES nie został ?technicznie? zaimplementowany, przedsiębiorstwa wciąż mogą korzystać z systemów, które oferują różne funkcje MES. Na przykład południowoafrykańskie przedsiębiorstwo górnicze bazuje na gromadzonych w czasie rzeczywistym danych podczas precyzyjnego procesu wytwarzania metali. ? Przemysł wydobywczy nie bazuje na koncepcji łańcuchów dostaw zależnych od zapotrzebowania ? mówi Deon Barnard, divisional manager w afrykańskim EOH. ? Potrzebują za to precyzyjnych danych z procesu. Jeśli na przykład zostanie odkryta złotonośna skała, przedsiębiorstwo chce wiedzieć o niej wszystko i znać dokładny koszt odzyskania każdej uncji. Barnard zaznacza, że kiedy prowadzi konsultacje z przedsiębiorstwami górniczymi, dyskusja zamiast o MES toczy się o inteligencji operacyjnej i tablicy wskaźników ? biznesowych motorach tej gałęzi przemysłu.
Systemy MES i ERP rozwijają się bardzo szybko. W wielu aspektach ERP i MES są inne, ale znakomicie się uzupełniają, tworząc komplementarną parę. ERP jest w stanie bardzo dobrze zaprezentować twoją firmę, finanse, produkty, zasoby, a także wygenerować bilanse, wypracować wskaźniki pomagające podejmować decyzje na najwyższym szczeblu i prognozować. MES natomiast koncentruje się na tym, jak biznes tworzy produkt i jak wytworzyć go tanio przy maksymalnej jakości. Interakcja między ERP i MES to naturalna symbioza, która ma zasadnicze znaczenie dla powiązanych ze sobą globalnym łańcuchem dostaw przedsiębiorstw.
Chaos w fabryce
Amerykański producent m.in. defibrylatorów zdecydował się na wykorzystanie systemu ERP do stworzenia strategii oferowania klientom wielu opcji wyposażenia. Firma o rocznym dochodzie przekraczającym 400 mln dolarów łatwo zamieniła cel w projekt, opracowując odpowiedni plan i zmiany w zarządzaniu przedsiębiorstwem. Kiedy jednak plany marketingowe sprowadzono do poziomu procesu wytwarzania, okazało się, że permutacja wyposażenia w zbiorze każdego z produktów dała liczbę większą od 200. Wydajność spadła, pojawiły się problemy z jakością, moce przerobowe nie były wystarczające. Strategia, która miała zwiększyć sprzedaż, w zmieniającym się środowisku z mnóstwem wariantów urządzeń nie działała właściwie. Rozwiązaniem było wdrożenie systemu MES, który rozłożył złożoną strategię marketingową na adaptacyjny system sterujący procesem, uwzględniający w swoim działaniu różnorodność. Po instalacji systemu dochód wzrósł o ponad 20%. Przedsiębiorstwo wykorzystało inteligencję z MES i finansowe prognozy ERP do tworzenia dochodowego planu wzrostu.
W nowym środowisku wytwarzania ERP-MES najbardziej krytycznym czynnikiem jest czas. Z tego powodu tak wiele uwagi poświęca się skracaniu reakcji w łańcuchu dostaw. Globalizacja wymusza implementację MES, która umożliwia menedżerom dostosowywanie się do dynamiki procesu i łańcucha dostaw. Ten wytwórczy pęd to seria ciągłych decyzji, które wymagają dokładnych danych w odpowiednim czasie.
System MES koncentruje się na minutach i sekundach każdej operacji, nie na dniach i tygodniach tak jak ERP. MES zbiera dane i na ich podstawie tworzy kontekst odwołujący się do modelu biznesowego, pomagając menedżerom podejmować odpowiednie decyzje. W przeciwieństwie do systemu ERP, MES musi być rozproszone, z prostego powodu ? łańcuch dostaw podporządkowany zapotrzebowaniu jest zdecentralizowany. Najlepiej, gdy MES jest kombinacją rozwiązania bazującego na topologii chmury i urządzeń na miejscu. Np. globalne chemiczne przedsiębiorstwo wysyła informację z systemu sterowania w miejscu konsumpcji przez chmurę, dzięki czemu operatorzy poszczególnych lokalnych systemów MES mogąmonitorować poziom w innych punktach tak, aby uzupełnić zbiorniki na żądanie.
Produkt gdzieś tam
Trzeba pamiętać, że w centrum technologii znajduje się produkt, który został zaplanowany, wytworzony, zareklamowany i sprzedany. Zależność między ERP i MES jest ściśle związana z planowaniem i wykonywaniem. Typowo system ERP generuje plany produkcyjne, które przekazuje do MES. Od MES i łańcucha dostaw zależy, czy wszystkie wymagania dotyczące produktu zostaną spełnione. W jaki sposób przedsiębiorstwo wykorzysta te systemy do szybkiego i ekonomicznego stworzenia produktu wysokiej jakości? MES dostarcza do systemu ERP inteligencji w czasie rzeczywistym, a ERP pomaga otrzymać niezbędne kalkulacje i wskaźniki materiałów oraz koniecznej pracy, na podstawie których będzie można podejmować decyzje biznesowe.
ERP wyrósł na bazie systemów MRP, a MES podlega podobnym zmianom. MES przestał być systemem, dla którego centralnym miejscem jest jedna fabryka. Z wielu względów MES powinien być nazywany systemem realizacji łańcucha dostaw. Dzisiejsze systemy MES są intuicyjne, bezpośrednie i skoncentrowane na pracy w zasięgu ręki. Z drugiej strony, ERP koncentruje się na procesie, zależnościach w nim występujących i ich naturze. ERP kieruje menedżerów na proces i system, MES krąży gdzieś na produkcji. ERP koncentruje się na poprawności liczbowej i księgowej, MES kontroluje zręczność i mobilność łańcucha wytwórczego o globalnym zasięgu. Oba systemy, choć wyjątkowe, są połączone wewnętrznie, aby współtworzyć biznesowy sukces.
CE